Što kineska vojska planira u Siriji

Čini se da je Kina i dalje zabrinuta rastućom ulogom vojnih snaga u Siriji koje pripadaju etničkoj skupini ujgurskih muslimana. To je ono što sprečava Kinu da poduzme odvažnije korake od samog pružanja pomoći i medicinskih usluga sirijskoj vojsci, iako je kineska Vlada već ranije izrazila svoju spremnost za pružanje vojne podrške i obučavanje sirijske vojske. 

Premda je Kina prije pet godina usvojila tzv. pet principa za miran suživot, koji se zasnivaju na uzajamnom poštivanju državnog suvereniteta, teritorijalnog integriteta i nemiješanje u unutrašnje poslove, pored toga da se već duže vrijeme hvali nepromjenjivim stavovima u pogledu regionalnih i međunarodnih sukoba, ipak je u 2011. iskoristila pravo veta kako bi osujetila usvajanje rezolucije Vijeća sigurnosti UN-a kojom se osuđuje režim Bashara al-Assada i njegove represivne mjere prema sirijskom narodu, što se ponovilo u četiri različite prilike.

Ovakvo ponašanje se smatra promjenom u kineskoj vanjskoj politici, što se očituje i u nedavnom slanju visokih kineskih zvaničnika u Damask, radi konsultacija s vojnim zvaničnicima iz Sirije i Rusije. Kina je tom prilikom obećala Siriji pružanje vojne i humanitarne pomoći, uključujući i proširenje projekta programa obuke sirijske vojske.

Oprezni potezi

Xiao Long, direktor Instituta za političke studije na Univerzitetu Jinan, smatra da je do promjene u kineskoj politici došlo nakon revolucija u arapskom svijetu 2011. godine. Ističe da je ovaj preokret rezultat kineskog uvjerenja da su međunarodne okolnosti postale povoljne za preuzimanje ključne uloge na Bliskom istoku, te da je Sirija optimalna prilika za provođenje uloge koja korespondira kineskom geopolitičkom položaju.

Međutim, naglasio je da su kineski potezi i dalje oprezni, što pripisuje strahu kineskih vlasti od postepenog uvlačenja u sirijsku močvaru i svih posljedica koje bi iz toga mogle proisteći u kontekstu priče o rastućoj ulozi i snazi oružanih pokreta u Siriji koji pripadaju etničkoj skupini Ujgura iz sjeverozapadne kineske regije Xinjiang sa pretežno muslimanskim stanovništvom.

U razgovoru za Al Jazeeru, Xiao je odbacio mogućnost da će Kina poslati vojne trupe u Siriju, uprkos njenim ranijim izjavama da je spremna pružiti vojnu podršku i obučiti sirijsku vojsku. On ističe da se kineska Vlada kasnije zadržala samo na govoru o pružanju medicinske i humanitarne pomoći sirijskoj vojsci, što tumači kao odstupanje u svjetlu strahova koji su prethodno spomenuti.

Otvara se prilika

Wang Ping, istraživač na Institutu Xinhua za međunarodne odnose, smatra da se Kina i dalje drži svojih principa i čvrstog stava u pogledu pitanja i problema na regionalnom i međunarodnom nivou, uključujući i pitanje Sirije. Svoje navode potkrepljuje time da je specijalni kineski izaslanik za Siriju Xie Xiaoyan uputio poziv Moskvi i Washingtonu da ulože dodatne napore u cilju postizanja političkog rješenja za sirijsku krizu.

Wang kaže da su tvrdnje o kineskoj vojnoj podršci sirijskoj vojsci neosnovane, te da je riječ samo o humanitarnoj pomoći i medicinskim uslugama. Istakao je da Kina u Siriji ne želi igrati vojnu ulogu sličnu ruskoj, iako se otvorila prilika za to, prema njegovim riječima, u svjetlu opadanja američke uloge i utjecaja u regionu.

Važno je napomenuti da je specijalni kineski izaslanik za Siriju nedavno izjavio da su napadi ruskih snaga u Halepu u skladu sa zakonom i da su oni usmjereni na terorističke mete. Rekao je, također, i to da je rat koji se vodi u Siriji borba protiv terorizma.

Ovaj kineski diplomata je pozvao međunarodnu zajednicu da pojača napore u suprotstavljanju i borbi protiv grupa  koje su uvrštene na listu terorističkih organizacija koje je potvrdio UN, među kojima su grupa Islamska država Irak i Levant (ISIL), Front Al-Nusra i Islamski pokret Istočnog Turkestana.

Piše: Ali Abu Mrihal, Al Jazeera Balkans

You may also like